idiot chapel – kris martin

door johan_velter

Nee, er is geen verband met Thomas Bernhard en toch moest ik denken aan het kunstenaarsboek ‘Idiot Chapel’ van Kris Martin en Wim Goes Architectuur, een uitgave van TOM Publishers uit Gent, 2010.

Atta9cdb

Het begrip ‘idioot’ staat (of beter stond) centraal in het oeuvre van Kris Martin. Een figuur die enerzijds op Dostojevski ge?nt was maar onmiskenbaar ook wortels in de eigen leefwereld had. Twee jaar geleden heeft Martin deze toch ietwat romantische visie op zijn eigen kunstenaarschap gekeerd en heeft hij het ‘idiootschap’ verlaten. Het is alsof het bouwproject, de kapel een grafkelder geworden is.

Op de rechterpagina staan elementen, op de linkerpagina staat vermeld wat deze dingen zijn, bijvoorbeeld ‘Stone 5th row 3/32’. Het zijn computertekeningen van elk element dat nodig is om de ‘Idiot Chapel’ te bouwen.

Atta9cec

De vorm, een omgekeerde trechter, kan verwijzen naar schilderijen van Bosch: het hoofddeksel van de zogenaamde dokter, het kenmerk van de omgekeerde wereld. Zonder de teut is de trechter een kegel.
De kapel is een gesloten gebouw geworden; er is een deur en een ‘voorgang’  maar er zijn geen ramen. Enkel stenen. Is het een kritisch gebouw: hier moet een idioot gehuisvest worden? Moeilijk te geloven want de stadhuizen hebben niet de vorm van een trechter. Is de kapel een ‘refuge’? Al naargelang de wensen van de kijker zelf, kan het gebouw uitgroeien tot iets anders.

Bovenal is het boek een rustig ding. Er spreekt een zorg voor de dingen uit, ook een besef dat alles waardevol is. De derde steen van de zevende rij is nodig, net zoals de 14de van de 16de rij. Elk heeft een waarde gekregen. Er is geen hiërarchie, elk element is nodig en evenwaardig.

Het boek straalt een rust en een zekerheid uit. Het refereert aan de houding van een bouwer, niet van een architect. Wim Goes is immers geen architect zoals men architecten gemaakt heeft. Hij is een van de weinige die buiten zijn domein kan stappen en naar het leven van mensen boort, naar een levenswijze zoekt die dichter bij de natuur dan bij de architectuur staat. Kunstwerken liggen aan de basis van zijn projecten en niet omgekeerd, zoals nu gebeurt: kunst als aankleding. Een bouwen dat zacht en beheerst is, die niet aanvalt maar verwelkomt. En er is steeds een stugheid aanwezig, een afwijzing van deze wereld die ontmenselijkt.

Atta9ced
Advertisements