het boek, een vorm (ook) (22)

door johan_velter

Eke_-_lampens

‘De best vormgegeven boeken 2011’, de vroegere Plantin-Moretusprijs, bekroonde in de sectie kunstboeken ‘De wereld van Cranach’, de rommelige structuur van het boek werd hier al eerder geduid. Ook ‘Juliaan Lampens’, ASP Publishers, vormgeving Thomas De Smet en Luc Derycke, werd bekroond. De verantwoording door de jury is. Nee, er is geen verantwoording. De jury vermeldt dat de titel van het boek op de rug van het boek te lezen is. De jury kent gevoelens: ‘ “Mooi”, “prachtig”, mompelde de jury vol bewondering.’ De jury houdt van esoterie en kermispret (maar de teksten zijn geschreven door Wim De Mont die niet tot de jury behoorde …) : ‘De ingehouden lay-out komt je te allen tijde tegemoet. Het papier knalt zoals het door Lampens geliefkoosde beton dat doet. Boem.’

Boem.

Het boek oogt statig door de kleuren – die er nauwelijks zijn. Slechts 2 katernen bevatten kleur en hier zijn ook de kleuren ingehouden: het groen is nauwelijks groen , het blauw nauwelijks blauw. Er zijn schetsen en foto’s van de gebouwen, overzichten en details. Er zijn enkele interviews opgenomen. Origineel is dat met Wouter Vandenhaute. Hij is opgegroeid in een huis van Lampens. Waarmee aangetoond wordt dat modernistische architectuur niet noodzakelijk een betere mens oplevert.

Toch is ook dit boek een ontkenning van de boekcultuur: het verstopt zijn eigen informatie. Architectuurboeken moeten het hebben van teksten, schetsen en foto’s. De beelden moeten zin hebben. Een detail moet een gebouw kunnen samenvatten, een foto van het geheel moet geduid kunnen worden. Verschillende foto’s in dit boek hebben geen duiding: de lezer heeft zelfs het raden naar welk gebouw of detail nu afgebeeld wordt. Er zijn interieurfoto’s waarbij de legende ontbreekt. Bij een aantal foto’s is de uitleg wel aanwezig maar verborgen: op een vorige bladzijde in de binnenkantlijn en haaks op de tekst gezet. Bijvoorbeeld: op pagina 86 staat dat er foto’s zijn van de ‘Public Library Eke’. Op pagina 86 worden 2 binnenzichten afgedrukt. De volgende bladzijden zijn foto’s van de buitenfaçade van het gebouw (maar dat wordt nergens vermeld) en de volgende zijn dan –veronderstellen we- foto’s van een particuliere woning. En dan is er weer een foto van de bibliotheek maar duidelijk gefotografeerd in een andere periode.

Lampens is een vertegenwoordiger van het modernisme maar het boek is een rommeltje. Er is geen affiniteit tussen ontwerp en onderwerp. Integendeel, het boek is een ontkenning van het traject dat Lampens heeft afgelegd. In een boekcultuur wordt er informatie gegeven die eenduidig en correct is. De architectuur van een boek moet in dienst staan van de lezer en niet van de koffietafel.

Advertenties